In het kort: AFIR is de Europese verordening die publieke laadinfrastructuur uniform, gebruiksvriendelijk en betaalbaar maakt. Ze geldt rechtstreeks in alle EU-lidstaten en stelt concrete eisen aan wie publiek toegankelijke laadpunten uitbaat: ad-hoc laden zonder contract, betalen met (bank)kaart, transparante prijzen en het delen van data. MobilityPlus zorgt voor de volledige ontzorging: van compliant hardware tot betaling, prijsweergave en datadeling.
In deze blog: wat AFIR is, voor wie het geldt, wat wanneer verplicht is, wat non-compliance kost en hoe MobilityPlus je ontzorgt.
AFIR staat voor Alternative Fuels Infrastructure Regulation (Verordening (EU) 2023/1804). Het is een Europese verordening, géén richtlijn, wat betekent dat ze rechtstreeks van toepassing is in alle lidstaten, zonder dat ze eerst in nationale wetgeving moet worden omgezet. Ze is van kracht sinds 13 april 2024.
Het doel: één uniform, gebruiksvriendelijk en interoperabel laadnetwerk in heel Europa, zodat elektrisch rijden voor iedereen vlot en betrouwbaar wordt. Daarvoor legt AFIR twee soorten verplichtingen op:
1. Uitrol-doelstellingen voor lidstaten (genoeg laadvermogen per elektrisch voertuig, snelladers langs de grote snelwegen/TEN-T-corridors).
2. Gebruiks- en exploitatie-eisen voor wie publiek toegankelijke laadpunten uitbaat (betaling, prijstransparantie, data).
De allerbelangrijkste vraag is: zijn jouw laadpunten publiek toegankelijk of privaat?
Publiek toegankelijk: iedereen kan er (minstens een deel van de tijd) laden – bv. een parking van een winkel, hotel, restaurant, kantoor met bezoekersplaatsen. → AFIR is van toepassing.
Privaat / niet-publiek: enkel een afgebakende groep kan laden, bv. een afgesloten bedrijfsparking enkel voor personeel of een laadpunt thuis. → AFIR geldt hier niet (al kunnen andere regels wel spelen).
Veelgemaakte verwarring: AFIR gaat over publieke laadpunten. Dit staat los van de Vlaamse/Europese bouwverplichtingen (EPBD), die sinds 1 januari 2025 bv. bestaande niet-woongebouwen met meer dan 20 parkeerplaatsen verplichten om minstens twee laadpunten te voorzien. Twee verschillende regels, vaak door elkaar gehaald. Wij helpen je uitzoeken wat op jouw situatie van toepassing is.
De belangrijkste verplichtingen voor publiek toegankelijke laadpunten op een rij:
| Vanaf | Wat is verplicht |
|---|---|
| 13 april 2024 | Nieuwe publieke laadpunten moeten ad-hoc laden toelaten: laden én betalen zonder vooraf contract of abonnement. Nieuwe DC-snelladers (≥50 kW) moeten betaling met kaartlezer of contactloos mogelijk maken. |
| 2025 (TEN-T) | Langs het kernnetwerk van snelwegen: snelladers van ≥150 kW om de 60 km voor personenwagens en bestelwagens. |
| 14 april 2025 | Exploitanten moeten bepaalde statische én dynamische data (locatie, vermogen, prijs, real-time beschikbaarheid) gratis ter beschikking stellen, zodat ze in apps en kaarten verschijnen. |
| 8 januari 2026 | Nieuwe of ingrijpend vernieuwde publieke AC-laadpunten moeten voldoen aan de norm EN ISO 15118-2 (o.a. voor veilige, gestandaardiseerde communicatie). |
| 2027 | Ook bestaande publieke laadpunten van ≥50 kW moeten tegen dan voorzien zijn van een ad-hoc betaalmogelijkheid. |
| 1 januari 2027 | Alle nieuwe laadpunten moeten voldoen aan de norm EN ISO-15118-2 en ISO-15118-20 (o.a. voor veilige, gestandaardiseerde communicatie, V2G mogelijkheid). |
De eisen verschillen naargelang vermogen en type:
Betalen zonder abonnement moet altijd kunnen bij publieke punten (ad-hoc).
DC ≥ 50 kW: fysieke kaartlezer of contactloze betaling verplicht.
AC < 50 kW: betaling met behulp van GSM via QR-code / beveiligde ad-hoc volstaat, naast of in plaats van een kaartlezer.
Prijstransparantie: de prijs (startfee, prijs per kWh en prijs per tijdseenheid) moet duidelijk kenbaar zijn voordat je de betaalgegevens ingeeft om de laadsessie te starten. Voor ad-hoc laden mag de prijs ook niet onredelijk hoger zijn dan de contractprijs.
Datadeling: statische en dynamische gegevens beschikbaar stellen (vaak via standaarden zoals OCPI), zodat rijders je laadpunt vinden en de beschikbaarheid en prijs zien.
Niet in orde zijn is geen detail. De mogelijke gevolgen:
Handhaving en sancties: lidstaten controleren de naleving en kunnen boetes opleggen of het verder uitbaten van niet-conforme publieke laadpunten beperken.
Onzichtbaar voor rijders: deel je de verplichte data niet, dan verschijnt je laadpunt niet (correct) in laad-apps en kaarten – je mist gebruik en inkomsten.
Betaalproblemen: zonder ad-hoc betaling kunnen passanten niet laden: frustratie, slechte reviews en omzetverlies.
Dure retrofit achteraf: wie nu niet-conforme hardware plaatst, riskeert die later (duur) te moeten vervangen of aanpassen.
Subsidies & reputatie: non-compliance kan toegang tot premies/subsidies in de weg staan en schaadt je imago als professionele speler.
Hier komen wij in beeld. Bij MobilityPlus hoef jij geen AFIR-expert te worden. Wij regelen het end-to-end:
Advies op maat: we bepalen samen of jouw laadpunten publiek of privaat zijn en welke verplichtingen (AFIR én eventueel de bouwverplichtingen) op jou van toepassing zijn.
Compliant hardware: we voorzien laadstations die voldoen aan de geldende normen (o.a. betaling en ISO 15118-2 waar vereist).
Betaling & prijstransparantie: ad-hoc laden, correcte betaalopties en duidelijke prijsweergave, volledig in orde.
Datadeling geregeld: we zorgen dat je statische en dynamische data correct gedeeld worden, zodat je zichtbaar bent in apps en kaarten.
Beheer & monitoring: doorlopende opvolging, zodat je ook bij toekomstige deadlines compliant blijft.
Het resultaat: jij focust op jouw business, wij zorgen dat je laadinfrastructuur volledig AFIR-proof is, vandaag én morgen.
Ontdek hoe wij prijstransparantie en betalen regelen →
AFIR hoeft geen doolhof te zijn. De kern is eenvoudig: publieke laadpunten moeten gebruiksvriendelijk, betaalbaar en transparant zijn, en hun data delen. De grootste valkuil is verwarring over wat op jou van toepassing is, en niet-conform zijn kan duur uitvallen. Met MobilityPlus als partner krijg je volledige ontzorging: duidelijkheid, compliant materiaal en gemoedsrust.